W sklepie dropshippingowym konsument ma co do zasady takie same prawa jak w każdym innym sklepie internetowym. Reklamację, zwrot i żądanie wykonania umowy kieruje się do podmiotu wskazanego w regulaminie jako sprzedawca – nie do hurtowni, producenta ani zagranicznego magazynu.
Kto odpowiada za zakup w dropshippingu?
Dropshipping jest przede wszystkim modelem logistycznym. Sklep może nie przechowywać towaru, a wysyłkę zlecać hurtowni znajdującej się nawet poza Unią Europejską. Nie zmienia to jednak automatycznie zasad zawarcia umowy z klientem.
Najważniejsze jest ustalenie, kto występuje jako sprzedawca. Jeżeli sklep zawiera umowę we własnym imieniu, to właśnie on odpowiada za realizację zamówienia, dostarczenie towaru, jego zgodność z umową oraz obsługę odstąpienia i reklamacji. Konsument nie powinien być odsyłany do dostawcy z Chin lub innego państwa.
Modele dropshippingu a prawa konsumenta
W praktyce spotyka się trzy podstawowe konfiguracje. Ich rozróżnienie wymaga uważnego przeczytania regulaminu przed zakupem:
| Model | Kto jest sprzedawcą? | Poziom bezpieczeństwa dla klienta |
|---|---|---|
| Sklep jako sprzedawca | Sklep zawiera umowę z klientem, a hurtownia jest dostawcą. | Najwyższy. Reklamację i zwrot kierujesz do sklepu. |
| Sklep jako pośrednik działający w imieniu klienta | Sprzedawcą jest zagraniczny dostawca, ale sklep może przyjąć na siebie określone obowiązki. | Zależy od regulaminu. Trzeba sprawdzić, kto obsługuje zwroty i reklamacje. |
| Sklep jako wyłącznie pośrednik | Sprzedawcą jest dostawca, a sklep wykonuje tylko zakres obowiązków opisany w regulaminie. | Najniższy. Dochodzenie roszczeń może wymagać kontaktu z podmiotem spoza EOG. |
Szczególnie ryzykowny jest zapis, zgodnie z którym klient występuje jako importer towaru. Może to oznaczać konieczność ponoszenia opłat celnych lub podatkowych, a także większą trudność w ustaleniu, kto odpowiada za bezpieczeństwo produktu. Samo umieszczenie takiej klauzuli nie przesądza jeszcze o jej skuteczności w każdej sytuacji, ale powinno być wyraźnym sygnałem ostrzegawczym.
Jak sprawdzić sklep dropshippingowy przed zakupem?
Przed zapłatą sprawdź informacje, które pozwalają ustalić stronę umowy i realne warunki dostawy:
- Regulamin sklepu – powinien wskazywać sprzedawcę, zasady płatności, dostawy, reklamacji i odstąpienia od umowy.
- Dane przedsiębiorcy – sprawdź pełną nazwę firmy, adres siedziby, dane kontaktowe oraz numer rejestracyjny, jeśli został podany.
- Siedziba w EOG – podmiot działający w Europejskim Obszarze Gospodarczym jest zwykle łatwiejszy do zweryfikowania, a w sporze może pomóc Europejskie Centrum Konsumenckie.
- Rzeczywisty czas dostawy – termin przekraczający 30 dni może wskazywać na wysyłkę z odległego magazynu lub na inne problemy logistyczne.
- Adres zwrotu – sprawdź, czy zwrot trafia do sklepu w Polsce lub EOG, czy do odległego państwa.
- Niezależne opinie – szukaj komentarzy na różnych portalach i zwróć uwagę na ich daty, a nie tylko na oceny wyświetlane w samym sklepie.
- Całkowity koszt – upewnij się, czy cena obejmuje wszystkie przewidywalne opłaty, w tym koszty dostawy i ewentualne należności celno-podatkowe.
Brak regulaminu, niepełne dane firmy, bardzo długi czas dostawy, wyjątkowo niska cena i obietnica „wysyłki prosto z Azji” nie muszą same w sobie oznaczać oszustwa. W połączeniu z brakiem jasnych zasad zwrotu lub reklamacjami kierowanymi do zagranicznego dostawcy tworzą jednak poważne ryzyko.
Co zrobić przy zwrocie lub reklamacji?
Zakup na odległość daje konsumentowi co do zasady 14 dni na odstąpienie od umowy bez podawania przyczyny. Termin liczy się od objęcia towaru w posiadanie. Istnieją wyjątki, między innymi dla produktów wykonanych według indywidualnej specyfikacji oraz niektórych towarów zapieczętowanych ze względów higienicznych.
W przypadku wady lub niezgodności towaru z umową zgłoszenie kierujesz do sprzedawcy wskazanego w regulaminie. W codziennym języku często mówi się o reklamacji z tytułu rękojmi, choć obecne przepisy konsumenckie posługują się przede wszystkim odpowiedzialnością sprzedawcy za zgodność towaru z umową.
Postępuj w następującej kolejności:
- Ustal w regulaminie, kto jest sprzedawcą i na jaki adres należy wysłać oświadczenie o odstąpieniu albo reklamację.
- Złóż zgłoszenie na piśmie, najlepiej e-mailem lub przez formularz, zachowując potwierdzenie wysłania.
- Opisz zamówienie, problem, swoje żądanie oraz dołącz zdjęcia, numer zamówienia i dowód zakupu, jeśli są potrzebne.
- W przypadku odstąpienia odeślij towar zgodnie z instrukcją sprzedawcy i zachowaj potwierdzenie nadania.
- Jeżeli sprzedawca nie reaguje, a płatność była dokonana kartą, skontaktuj się z bankiem w sprawie procedury chargeback. Przy podejrzeniu oszustwa rozważ też zawiadomienie policji lub prokuratury.
Sprzedawca powinien zwrócić należność po odstąpieniu od umowy na zasadach przewidzianych w przepisach. Koszt odesłania towaru zwykle ponosi konsument, chyba że sprzedawca przyjął go na siebie albo nie poinformował prawidłowo o tym obowiązku. Dlatego sprawdzenie adresu zwrotnego przed zakupem ma znaczenie finansowe – przesyłka do Chin może kosztować więcej niż sam produkt.
Zakupy od podmiotu spoza Unii Europejskiej – na co uważać?
Gdy sprzedawcą jest firma spoza Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego, samo istnienie praw konsumenta nie gwarantuje łatwego ich wyegzekwowania. Pozew, kontakt z przedsiębiorcą, zwrot towaru i odzyskanie pieniędzy mogą wymagać działania w obcym systemie prawnym.
Europejskie Centrum Konsumenckie pomaga przede wszystkim w sporach transgranicznych dotyczących przedsiębiorców działających w EOG. Nie zastąpi ono procedury wobec anonimowego sprzedawcy spoza tego obszaru.
Przed zamówieniem zwróć też uwagę na możliwe opłaty celne, podatki oraz informacje o bezpieczeństwie produktu. Towar oferowany konsumentom w UE musi spełniać obowiązujące wymagania, a dane producenta, identyfikacja produktu i ostrzeżenia powinny być przedstawione jasno. Informacje o niebezpiecznych produktach są publikowane między innymi w systemie Safety Gate.
Najbezpieczniejszy wybór to sklep, który jasno wskazuje siebie jako sprzedawcę, publikuje kompletne dane, podaje realny termin dostawy i przyjmuje zwroty oraz reklamacje na terenie Polski lub EOG. Jeżeli regulamin przerzuca na klienta rolę importera albo odsyła go z każdym problemem do zagranicznej hurtowni, lepiej zrezygnować z zakupu.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W sprawie oszustwa, sporu o dużą kwotę lub odmowy uznania uzasadnionej reklamacji warto skonsultować się z prawnikiem albo rzecznikiem konsumentów.
